دیورتیکولهای (diverticula) دستگاه گوارش فوقانی (upper GI tract)
شرح حال بالینی و اطلاعات دموگرافیک (Patient Presentation)
مرد ۶۸ سالهای با سابقه چندماهه از دیسفاژی پیشرونده نسبت به غذاهای جامد، بوی بد دهان (هالیتوزیس) و برگشت مواد غذایی هضمنشده به دهان به ویژه هنگام دراز کشیدن مراجعه کرده است. وی از سرفههای شبانه مکرر و احساس گیر کردن لقمه در گلو شکایت دارد. در معاینه بالینی، توده نرم و غیرحساس در سمت چپ گردن لمس میشود که با فشار دست، صدای غرغر (بوربوریگموس) ایجاد میکند.
Patient presented with characteristic clinical findings consistent with suspected Upper GI tract diverticula. Multimodal diagnostic imaging was performed to characterize anatomic involvement and guide therapeutic management.
یافتههای سیستماتیک تصویربرداری (Systematic Findings)
در ازوفاگوگرام لترال تککنتراست، یک بیرونزدگی کیسهایشکل (outpouching) حاوی ماده حاجب با حدود مشخص و جدار صاف در سطح خلفی اتصال حلق به مری و درست در مجاورت عضله کریکوفارنژیوس مشاهده میشود. این دیورتیکول به فضای رتروفارنژیال گسترش یافته و بر لومن مری در قدام خود اثر فشاری خفیف گذاشته است که کاملاً منطبق بر دیورتیکول زنکر (Zenker diverticulum) است.
چالش تشخیصی: تشخیص قطعی بیمار چیست؟
شواهد تصویربرداری، موقعیت آناتومیک و یافتههای کلیدی را بررسی کرده، سپس جهت بررسی پاسخ صحیح و نکات جامع بورد روی دکمه زیر کلیک کنید.
دیورتیکولهای (diverticula) دستگاه گوارش فوقانی (upper GI tract)
انسداد مکانیکی روده باریک با لوپ بسته
نشانگر تمایز بالینی: دو نقطه انتقال مجاور با اتساع عروق مزانتریک و ایسکمی دیواره
بیماری فعال التهابی کرون
نشانگر تمایز بالینی: نشانه شانه (Comb sign)، ضخامت دیواره ایلئوم انتهایی و پرولایفراسیون چربی کرپینگ
ایسکمی حاد مزانتریک روده
نشانگر تمایز بالینی: نازکشدگی شدید دیواره یا پنوماتوز رودهای با فقدان تقویت کنتراست عروقی
کولیت اولسراتیو حاد با مگاکولون توکسیک
نشانگر تمایز بالینی: درگیری پیوسته از رکتوم با از دست رفتن هاستراسیون (Lead pipe appearance)
۱. دیورتیکول زنکر یک دیورتیکول کاذب از نوع فشاری (pulsion) است که در ناحیه ضعف مثلث کیلیان (Killian's triangle) بین فیبرهای مایل تیروئوفارنژیوس و فیبرهای عرضی کریکوفارنژیوس تشکیل میشود. ۲. بلع باریم روش تشخیصی ارجح و استاندارد است و باید از انجام آندوسکوپی کور یا بدون هدایت دقیق به دلیل خطر بالای سوراخشدگی دیورتیکول اجتناب شود. ۳. تمایز آن با دیورتیکول کیلیان-جیمیسون (Killian-Jamieson) بر اساس محل آناتومیک است؛ زنکر خلفی و بالای کریکوفارنژیوس بوده در حالی که کیلیان-جیمیسون در قدامی-جانبی و زیر این عضله قرار دارد.
این تصویر لترال مری نشاندهنده دیورتیکول زنکر ناشی از فتق مخاط از مثلث کیلیان در خلف مری گردنی است. رویکرد درمانی استاندارد شامل اصلاح اختلال عملکرد اسفنکتر فوقانی مری از طریق میوتومی کریکوفارنژیوس به روش اندوسکوپیک یا جراحی باز (دیورتیکولکتومی/دیورتیکولوپکسی) میباشد.
کیسهای بالینی و آموزشی مرتبط در تخصص گوارش، کبد و صفرا
2 تصویر
1 تصویر
3 تصویر
2 تصویر