پانکراتیتِ مزمن (chronic pancreatitis)
شرح حال بالینی و اطلاعات دموگرافیک (Patient Presentation)
مرد ۵۲ ساله با سابقه مصرف مزمن و طولانیمدت الکل، با شکایت از دردهای مکرر و خستهکننده در ناحیه اپیگاستر با انتشار به پشت از حدود یک سال قبل مراجعه کرده است. درد بیمار معمولاً ۱۵ تا ۳۰ دقیقه پس از صرف غذاهای چرب تشدید میشود. وی همچنین از کاهش وزن تدریجی حدود ۸ کیلوگرم طی شش ماه اخیر و دفع مدفوع چرب، حجیم و بدبو (استئاتوره) شاکی است. در معاینه فیزیکی، علائم سوءتغذیه خفیف مشهود بوده و حساسیت مبهم در لمس عمقی اپیگاستر بدون وجود نشانههای پریتونیت مشاهده میشود.
Patient presented with characteristic clinical findings consistent with suspected Chronic Pancreatitis. Multimodal diagnostic imaging was performed to characterize anatomic involvement and guide therapeutic management.
یافتههای سیستماتیک تصویربرداری (Systematic Findings)
در مقطع آکسیال سیتی اسکن شکم با کنتراست، آتروفی مشخص در پارانشیم پانکراس همراه با کلسیفیکاسیونهای متعدد، منتشر و دانس (هایپردنس) داخل مجرایی و پارانشیمال در سرتاسر تنه و دم پانکراس مشهود است. اتساع و بینظمی مجرای اصلی پانکراس (Main Pancreatic Duct) دیده میشود. چربی دور پانکراس شفاف بوده و ضایعه فضاگیر تودهای واضح یا مایع آزاد در فضای اطراف مشاهده نمیشود.
چالش تشخیصی: تشخیص قطعی بیمار چیست؟
شواهد تصویربرداری، موقعیت آناتومیک و یافتههای کلیدی را بررسی کرده، سپس جهت بررسی پاسخ صحیح و نکات جامع بورد روی دکمه زیر کلیک کنید.
پانکراتیتِ مزمن (chronic pancreatitis)
انسداد مکانیکی روده باریک با لوپ بسته
نشانگر تمایز بالینی: دو نقطه انتقال مجاور با اتساع عروق مزانتریک و ایسکمی دیواره
بیماری فعال التهابی کرون
نشانگر تمایز بالینی: نشانه شانه (Comb sign)، ضخامت دیواره ایلئوم انتهایی و پرولایفراسیون چربی کرپینگ
ایسکمی حاد مزانتریک روده
نشانگر تمایز بالینی: نازکشدگی شدید دیواره یا پنوماتوز رودهای با فقدان تقویت کنتراست عروقی
کولیت اولسراتیو حاد با مگاکولون توکسیک
نشانگر تمایز بالینی: درگیری پیوسته از رکتوم با از دست رفتن هاستراسیون (Lead pipe appearance)
۱. کلسیفیکاسیونهای متعدد پارانشیمال و داخل مجرایی پانکراس در سیتی اسکن، پاتوگنومونیک پانکراتیت مزمن (عمدتاً با اتیولوژی الکلی) هستند و اختصاصیت تشخیصی بالای ۹۵٪ دارند. ۲. افتراق پانکراتیت مزمن از آدنوکارسینوم پانکراس بسیار حیاتی است؛ وجود کلسیفیکاسیون درون خود توده بدخیم نادر است، مگر اینکه تومور بر بستر پانکراتیت مزمن زمینهای ایجاد شده باشد که در این موارد ارزیابی دقیق ضایعه هایپوواسکولار و قطع ناگهانی مجرا (Duct-interruption) در EUS یا پروتکل اختصاصی پانکراس ضروری است. ۳. تستهای معمول خونی مانند آمیلاز و لیپاز در مراحل پیشرفته پانکراتیت مزمن بهدلیل از بین رفتن بافت آسینار پانکراس معمولاً طبیعی یا تنها اندکی بالا هستند و نباید برای رد بیماری به آنها اعتماد کرد.
این سیتی اسکن نشاندهنده پانکراتیت مزمن پیشرفته با کلسیفیکاسیونهای منتشر و آتروفی پارانشیمال است. رویکرد درمانی شامل قطع کامل مصرف الکل و دخانیات، کنترل درد، درمان جایگزینی آنزیمهای پانکراس (PERT) برای درمان استئاتوره، و مداخلات آندوسکوپیک یا جراحی در صورت انسداد مجرا میباشد.
کیسهای بالینی و آموزشی مرتبط در تخصص گوارش، کبد و صفرا
1 تصویر
6 تصویر
9 تصویر
2 تصویر