کیس بالینی Pituitary macroadenoma - Null Cell
شرح حال بالینی و اطلاعات دموگرافیک (Patient Presentation)
مرد ۵۶ ساله با شکایت از تاری دید پیشرونده دوطرفه و سردردهای مبهم فرونتال از حدود ۸ ماه قبل مراجعه کرده است. در ارزیابی میدان بینایی، همیآنوپی بایتمپورال مشهود است. بیمار هیچگونه علامتی از ترشح هورمونی (مانند آکرومگالی، کوشینگ یا هایپرپرولاکتینمی بالینی) نشان نمیدهد و پانل هورمونی اولیه نیز سطح نرمال هورمونهای محور هیپوفیز را به همراه هایپرپرولاکتینمی خفیف ناشی از اثر ساقه (stalk effect) نشان میدهد.
Patient presented with characteristic clinical findings consistent with suspected Pituitary macroadenoma - Null Cell (non-secreting). Multimodal diagnostic imaging was performed to characterize anatomic involvement and guide therapeutic management.
یافتههای سیستماتیک تصویربرداری (Systematic Findings)
در مقطع آکسیال تصویربرداری تشدید مغناطیسی مغز (T2WI)، توده سلار-سوپراسلار با اندازه بزرگتر از ۱۰ میلیمتر (ماکروآدنوم) مشاهده میشود که سیگنال هتروژن با غلبه ایزواینتنس تا هیپراینتنس ملایم دارد. توده به سمت فضای سوپراسلار گسترش یافته و مخزن سوپراسلار را پر کرده و کیاسمای بینایی را تحت فشار قرار داده است. در بخش قدامی-چپ توده، کانون هیپراینتنس منطبق بر تغییرات کیستیک یا نکروز کانونی دیده میشود و فشردهسازی سینوس کاورنوس مجاور نیز قابل بررسی است.
چالش تشخیصی: تشخیص قطعی بیمار چیست؟
شواهد تصویربرداری، موقعیت آناتومیک و یافتههای کلیدی را بررسی کرده، سپس جهت بررسی پاسخ صحیح و نکات جامع بورد روی دکمه زیر کلیک کنید.
کیس بالینی Pituitary macroadenoma - Null Cell
گلیومای با درجه بالا (Glioblastoma)
نشانگر تمایز بالینی: ضایعه فضاگیر تهاجمی با نکروز مرکزی و ریم انحنایی با ادم منتشر
متاستاز منفرد مغزی
نشانگر تمایز بالینی: ضایعه واقع در محل اتصال ماده خاکستری-سفید با ادم وازوژنیک نامتناسب
آبسه پیوژنیک مغزی
نشانگر تمایز بالینی: تحدید بارز در سکانس DWI مرکز مایع با ریم نازک و منظم کپسولی
ضایعه پلاک حاد مالتیپل اسکلروزیس
نشانگر تمایز بالینی: انحصار انحنایی ناکامل (Open Ring Sign) متوجه به قشر مغز
۱. ماکروآدنومهای نولسل (Null Cell) از نظر هورمونی غیرفعال بوده و غالباً به دلیل اثرات فشاری توده (نظیر همیآنوپی بایتمپورال ناشی از فشار بر کیاسما) و با ابعاد بزرگ در زمان تشخیص تظاهر پیدا میکنند. ۲. تمایز این ضایعه از کرانیوفارنژیوما و مننژیوم سلوم توسیکا با توجه به منشأ درونسلار، گسترش انفاندیبولار، عدم وجود کلسیفیکاسیون بارز و نمای کلاسیک تغییر شکل زین ترکی صورت میگیرد؛ هایپرپرولاکتینمی خفیف معمولاً ثانویه به فشردهشدن ساقه هیپوفیز (Stalk-section effect) است نه ترشح مستقیم.
این تصویر نشاندهنده ماکروآدنوم هیپوفیز فاقد ترشح هورمونی (Null Cell) با گسترش سوپراسلار و اعمال اثر فشاری بر مسیرهای بینایی است. رویکرد درمانی استاندارد برای رفع اثر تودهای و حفظ دید، جراحی دکمپرسیون از طریق اندوسکوپیک ترانساسفنوئیدال به همراه ارزیابی دقیق اندوکرینولوژی پس از عمل میباشد.