هماتوم اپیدورال
شرح حال بالینی و اطلاعات دموگرافیک (Patient Presentation)
مرد ۲۸ ساله به دنبال ترومای غیرنافذ به ناحیه تمپورال راست ناشی از سانحه تصادف با موتورسیکلت به اورژانس منتقل شد. بیمار ابتدا کاهش هوشیاری گذرایی را تجربه کرده و سپس دوره هوشیاری نسبی (Lucid Interval) داشت، اما پس از حدود ۳ ساعت دچار سردرد ضرباندار شدید، تهوع، استفراغهای مکرر و خوابآلودگی پیشرونده گردید. در معاینه بالینی، نمره GCS معادل ۱۲، مردمکها واکنشی و قرینه، همراه با هماتوم و حساسیت لمسی موضعی بر روی استخوان تمپورال راست مشهود بود.
Patient presented with characteristic clinical findings consistent with suspected Epidural Hematoma of middle fossa (temporal bone). Multimodal diagnostic imaging was performed to characterize anatomic involvement and guide therapeutic management.
یافتههای سیستماتیک تصویربرداری (Systematic Findings)
در مقطع محوری سیتیاسکن بدون کنتراست مغز، یک ضایعه اکستراآگزیال با دانسیته بالا (Hyperdense)، با حدود کاملاً مشخص و تحدب دوطرفه (عدسیشکل یا Biconvex) در فضای اپیدورال تمپورو-اکسیپیتال راست مشاهده میشود. این تجمع خونی با اتصالات درزهای جمجمهای (سوتورها) محدود شده و از آنها عبور نمیکند. اثر فشاری خفیف (Mass effect) بهصورت افاسمان نسبی شیارهای کورتیکال مجاور و فشردهشدن خفیف بخش خلفی بطن جانبی راست مشهود است، بدون آنکه انحراف بارز خط وسط (Midline shift) دیده شود.
چالش تشخیصی: تشخیص قطعی بیمار چیست؟
شواهد تصویربرداری، موقعیت آناتومیک و یافتههای کلیدی را بررسی کرده، سپس جهت بررسی پاسخ صحیح و نکات جامع بورد روی دکمه زیر کلیک کنید.
هماتوم اپیدورال
شوانوم دهلیزی زاویه مخچه-پل
نشانگر تمایز بالینی: توسعه زاویه مخچه-پل همراه با اتساع مجرای شنوایی داخلی
مننژیوم قاعده جمجمه
نشانگر تمایز بالینی: توده اکستراآگزیال با هایپراستوز استخوانی مجاور و نشانه دورال تیل
کلستئاتومای گوش میانی
نشانگر تمایز بالینی: توده بافت نرم در اپیتیمپانوم با خوردگی استخوانچههای شنوایی
کارسینوم سلول سنگفرشی نازوفارنکس
نشانگر تمایز بالینی: پرشدگی فوسا روزنمولر با درگیری لنفادنوپاتی رتروفارنژیال
۱. هماتوم اپیدورال (EDH) در ناحیه حفره میانی معمولاً ناشی از پارگی شریان مننژیال میانی به دنبال شکستگی اسکواموس استخوان تمپورال است و به دلیل چسبندگی دورا به خطوط درز جمجمه، به فرم عدسیشکل (محدبالطرفین) محدود میماند. ۲. برخلاف سابدورال هماتوم (SDH) که هلالیشکل بوده و از خطوط سوتور عبور میکند اما از داس مغز عبور نمیکند، اپیدورال هماتوم میتواند از خط وسط در امتداد چینهای دورا (داس مغز و چادرینه) عبور کند ولی معمولاً در محل سوتورها متوقف میشود. ۳. وجود هیپودانسیتی داخل توده پردانسیته حاد (Swirl sign) نشانه خونریزی فعال شریانی و اولویت فوقاورژانس برای کرانیوتومی تخلیهای است.
این سیتیاسکن نشاندهنده هماتوم اپیدورال حاد در ناحیه تمپورو-اکسیپیتال راست با نمای کلاسیک عدسیشکل و دانسیته بالا است. در صورت حجم بیش از ۳۰ سانتیمتر مکعب، ضخامت بالای ۱۵ میلیمتر، شیفت خط وسط یا افت سطح هوشیاری، مداخله اورژانسی جراحی اعصاب جهت کرانیوتومی و تخلیه هماتوم الزامی است.