ورودیهای بالینی بیمار
پارامترهای بالینی بیمار را در فرم روبرو وارد کنید و روی «محاسبه» کلیک نمایید تا نمره، طبقه خطر و اقدامات فوری نمایش داده شوند.
مسیر و گام بعدی بالینی (Clinical Decision Pathway)
گام بعدی بالینی و مسیر تصمیمگیری
تصمیمگیری ارتوپدی و عضلانی-اسکلتی — Orthopedic & Musculoskeletal Decision Making
منطق بالینی مسیر:
در آسیبهای حاد مچ پا و زانو با قواعد اتاوا اندیکاسیون رادیوگرافی را تعیین کنید؛ کلیرانس ستون فقرات گردنی را با Canadian C-Spine و معیارهای NEXUS مشخص کرده و ریسک شکستگی پاتولوژیک را با شاخص Fracture بسنجید.
قاعده زانوی اتاوا
Ottawa Knee Rule
گامهای بعدی پیشنهادی در تصمیمگیری بالینی:
معیارهای NEXUS برای تصویربرداری ستون فقرات گردنی
NEXUS Criteria for C-Spine Imaging
چرا این ابزار گام بعدی است؟: ارزیابی ۵ معیار بالینی کمخطر برای کلیرانس گردنشاخص شکستگی استخوانی (FRACTURE Index)
FRACTURE Index
چرا این ابزار گام بعدی است؟: پیشبینی خطر ۵ ساله شکستگی مهره و لگن در پوکی استخوان
ماشینحساب Canadian C-Spine Rule جهت تعیین سطح تریاژ، ارزیابی فوریت بالینی و تصمیمگیری سریع بر بالین بیمار در بالین طراحی شده است. نمره حاصل راهنمای تصمیمگیری پزشک جهت تعیین ضرورت بستری، تریاژ در بخش مراقبتهای حاد یا ترخیص ایمن با دستورالعمل هشدار محسوب میشود.
راهنمای بالینی و مبانی ارزیابی
The Canadian C-Spine Rule is a clinical decision tool that helps determine whether cervical spine imaging can be safely avoided in alert and stable trauma patients. It uses high-risk factors, low-risk factors, and range of motion assessment to rule out clinically significant cervical spine injury (CSI) with 100% sensitivity.
هدف و کاربرد بالینی
ارزیابی بالینی بیماران هوشیار و پایدار دچار تروما جهت رد آسیبهای خطیر ستون فقرات گردنی و پرهیز ایمن از تصویربرداریهای پرتوشناختی غیرضروری.
جمعیت هدف و شرایط شمول
جمعیت هدف شامل بیماران مراجعهکننده با شکایات حاد بالینی، ترومای حاد، مسمومیتها یا تغییرات ناگهانی علایم حیاتی است. این ابزار در محیطهای درمانی شامل تریاژ و بخش اورژانس (ED)، احیای قلبیریوی و تحتنظر کاربرد دارد.
محدودیتها و موارد منع استفاده
محاسبه نمره نباید سبب تاخیر در مداخلات اورژانسی نجاتبخش، کنترل راه هوایی یا ترانسفوزیون خون شود. نکته محدودیت بالینی: موارد عدم شمول: ترومای نافذ، بیماری شناختهشده ستون فقرات، و بارداری.
مرواریدهای بالینی و راهنمای اقدام
رعایت اصول اولیه احیای ABCDE و ارزیابی بالینی بر بالین بیمار همواره مقدم بر اتکا به نمرات عددی است. راهنمای اقدام بالینی: در مطالعات اعتبارسنجی، دارای حساسیت ۱۰۰ درصدی برای آسیبهای بالینی مهم ستون فقرات گردنی است.
Decision algorithm: 1) If any high-risk factor present → Imaging required; 2) If no high-risk factors AND at least one low-risk factor → Assess range of motion; 3) If able to rotate neck 45° left and right → No imaging; 4) If unable to rotate or no low-risk factors → Imaging required
پارامترهای ورودی
| نام پارامتر | نوع داده | الزام | توضیحات و دامنه مجاز |
|---|---|---|---|
| age_65_or_over | string | ✅ | Is the patient aged 65 years or older? |
| dangerous_mechanism | string | ✅ | Was there a dangerous mechanism of injury? (fall from >3 feet/5 steps, axial load to head e.g. diving, high-speed MVC >100km/hr, rollover MVC, ejection from vehicle, motorized recreational vehicle accident, bicycle collision) |
| paresthesias_in_extremities | string | ✅ | Are there paresthesias (numbness/tingling) in the extremities? |
| simple_rear_end_mvc | string | ✅ | Was it a simple rear-end motor vehicle collision? (excludes: pushed into traffic, hit by bus/large truck, rollover, hit by high-speed vehicle) |
| sitting_position_in_ed | string | ✅ | Is the patient sitting upright in the Emergency Department? |
| ambulatory_at_any_time | string | ✅ | Has the patient been ambulatory (able to walk) at any time since the injury? |
| delayed_onset_neck_pain | string | ✅ | Was there delayed onset of neck pain (not immediate)? |
| absence_midline_tenderness | string | ✅ | Is there absence of midline cervical spine tenderness? |
| able_to_rotate_neck | string | — | Is the patient able to actively rotate neck 45 degrees left AND right? (Only assess if no high-risk factors AND at least one low-risk factor present) |
راهنمای تفسیر طبقات خطر و اقدام بالینی
تفسیر نتایج قاعده کانادایی ستون فقرات گردنی (CCR) بر اساس ارزیابی جامع بالینی، طبقهبندی طبقات خطر و راهنمای اقدام متناسب صورت میپذیرد.
منابع و مراجع مبتنی بر شواهد (EBM)
- Stiell IG, Wells GA, Vandemheen KL, Clement CM, Lesiuk H, De Maio VJ, et al. The Canadian C-spine rule for radiography in alert and stable trauma patients. JAMA. 2001 Oct 17;286(15):1841-8. doi: 10.1001/jama.286.15.1841.DOI: 10.1001/jama.286.15.1841
- Stiell IG, Clement CM, McKnight RD, Brison R, Schull MJ, Rowe BH, et al. The Canadian C-spine rule versus the NEXUS low-risk criteria in patients with trauma. N Engl J Med. 2003 Dec 25;349(26):2510-8. doi: 10.1056/NEJMoa031375.DOI: 10.1056/NEJMoa031375
- Stiell IG, Clement CM, Grimshaw J, Brison RJ, Rowe BH, Schull MJ, et al. Implementation of the Canadian C-Spine Rule: prospective 12 centre cluster randomised trial. BMJ. 2009 Oct 29;339:b4146. doi: 10.1136/bmj.b4146.DOI: 10.1136/bmj.b4146